Corte Internacional de Xustiza falla que Myanmar cometeu xenocidio contra os Rohingya

19 de novembro de 2026 é a data na que a Corte Internacional de Xustiza (CIJ), en A Haia, emitiu un fallo decisivo: Myanmar cometeu xenocidio contra os Rohingya no estado de Rakhine Norte durante as operacións de limpeza realizadas no ano 2017. A CIJ declarou a responsabilidade estatal por estas accións, obrigando ao goberno de Myanmar a implementar medidas de reparación e a garantir que se cumpran as súas obrigações baixo a Convención sobre a Prevención e Punição do Crime de Xenocidio. O fallo é definitivo e sen posibilidade de apelación. 19 de novembro de 2026 é a data exacta desta decisión. Myanmar, tras argumentacións, foi atopado en incumprimento da Convención de Xenocidio en varias das súas obrigas, incluíndo previnir, castigar e tomar medidas lexislativas que faciliten esa prevención.

Xenocidio declarado legalmente contra os Rohingya por actos de violencia sistemática

O fallo da CIJ determinou que Myanmar levou a cabo unha campaña de violencia en Rakhine Norte, que incluíu:

  • Miles de mortes de civís Rohingya como parte das operacións militares de 2017. A corte apreciou que os actos se dirixían a destruir ao grupo “en parte substancial”. 10.000 vítima foi unha cifra estimada de mortos durante esas operacións. Violencia sexual xeneralizada, ataques extremos contra neno@s, e ataques a quen tentaba fuxir.
  • Destrución de evidencias asociada a obstrucións ás investigacións internacionais e negación de acceso a corpos da ONU. A CIJ recoñeceu que Myanmar violou orde provisional de xaneiro de 2020 ao non preservar probas de supostos actos genocidas.
  • Negación de recoñecemento por parte do goberno de Myanmar das atrocidades documentadas, o que agrava a situación legal. A intención xenocida (“dolus specialis”) foi considerada a única inferencia razoable a partir das probas dispoñibles.

Medidas legais impostas e obrigas de reparación establecidas pola CIJ

O tribunal impuxo a Myanmar un conxunto de obrigas que deben ser cumpridas de xeito inmediato e sostido:

  • Desenvolver lexislación para dar pleno efecto á Convención de Xenocidio, incluindo mecanismos nacionais para prevenilo, investigalo e castigalo.
  • Investigar e procesar aos responsables, incluíndo membros das forzas de seguridade estatais e persoas que operaron con elas.
  • Garantías de non repetición mediante medidas institucionais e legais para evitar situacións similares no futuro.
  • Restitución e compensación: Myanmar deberá permitir o retorno seguro, voluntario e digno dos Rohingya ao lugar do que foron desprazados, así como reparar danos materiais e morais ás vítimas. Nun plazo de dous anos deberá informar á corte das medidas de reparación e do importe e modalidades da compensación.

Decisións específicas do voto da CIJ

VotoObligacións confirmadas
9 a 6Myanmar cometeu xenocidio contra os Rohingya; violou obriga de prevención; violou obriga de castigo.
14 a 1Non se atopou que Myanmar incitase directamente ao xenocidio por persoas privadas en público.

Reaccións do Secretario Xeral da ONU e organizacións de dereitos humanos

O Secretario Xeral das Nacións Unidas, António Guterres, qualificou a sentenza como un recoñecemento contundente para as vítimas Rohingya e reafirmou que a impunidade ante tales atrocidades non pode prevalecer. Destacou que Myanmar violou a Convención mediante o sufrimento físico e mental, as denuncias de medidas destinadas a impedir nacements ou matrimonios, así como a destrución extensa de evidencia. 19 de novembro de 2026 é a data do comunicado oficial do Secretario Xeral.

Human Rights Watch expresou que o fallo marca un paso histórico en busca de xustiza e chamou ao cumprimento inmediato das obrigas de Myanmar, especialmente no que atinxe á investigación e castigo dos responsables. A Federación Internacional de Dereitos Humanos e agrupacións relacionadas enfatizaron que este veredicto é o primeiro nun tribunal internacional que recoñece o genocidio cometido por Myanmar contra os Rohingya, e instaron á comunidade internacional a apoiar ás vítimas no exilio e a garantir o regreso seguro e digno.

Contexto previo que levou ao fallo da CIJ

Hai varios antecedentes legais e históricos fundamentais para entender esta decisión:

  1. Alzamento do caso por Gambia: en novembro de 2019, Gambía iniciou as medidas legais ante a CIJ contra Myanmar, alegando violacións da Convención de Xenocidio pola persecución dos Rohingya. A denuncia contou co apoio de múltiples países mediante intervencións formais.
  2. Orde de medidas provisionais de xaneiro de 2020: a CIJ ordenou a Myanmar que tomase medidas para protexer os Rohingya, incluíndo impedir destrucción de probas. Myanmar non cumpriu en gran medida estas comisións.
  3. Audiencias e presentación de probas en 2026: as audiencias públicas sobre os méritos do caso realizaronse en xaneiro deste ano. Foron presentados testemuños, informes analíticos e probas sobre o alcance dos actos violentos.
  4. Rechaizo ás objecións preliminares de Myanmar: antes do xuízo, Myanmar intentou argumentos legais para impedir que o caso fose admitido; a CIJ rexeitou tales objecións, afiando a súa competencia para dirimir o asunto.

Este artigo se basa en información de fontes públicas disponible al momento de su publicación.

Autor

Por Xornal Galego

Xornal Galego, un xornal galego, en galego e para todo o mundo

Deixa unha resposta