11 de setembro de 2026 — Na mañá deste xoves, dende Pontevedra, a portavoz nacional do Bloque Nacionalista Galego, Ana Pontón, exixiu ao presidente da Xunta de Galicia, Alfonso Rueda, que solicite ao Goberno do Estado a revisión de oficio e a anulación da “prórroga ilegal” da concesión da autopista AP-9. Pontón sostén que este paso resultaría fundamental para anticipar o fin dos peaxes, especialmente nos concellos de Pontevedra polos que discorre a vía.
Pontón urxe a Rueda deixar de “boicotear” o traspaso da AP-9 a Galicia
Durante un acto celebrado no paseo peonil entre Pontevedra e Marín, fronte ao viaduto da AP-9 sobre a ría, Pontón acusou ao mandatario autonómico de poñer obstáculos ao traspaso efectivo da autoestrada ao goberno galego.
- Reclamación principal: que Rueda inste ao Executivo central a revisar de oficio a prórroga da concesión, que considera ilegal, e que promova a súa anulación.
- Obxectivo declarado: acelerar o proceso para eliminar os peaxes, considerados por Pontón unha “estafa legalizada”.
- Alegación sobre custos: Pontón defendeu que a lei orgánica de transferencia da AP-9 establece que o Estado debe asumir os custos dun posible rescate. Segundo ela, Rueda estaría transmitindo unha versión “falsa” do custo que suporía para Galicia.
- A administración afectada: municipios da provincia de Pontevedra percorros pola autoestrada, co alcalde de Pontevedra, Miguel Anxo Fernández Lores, presente, que reclamou unha AP-9 “pública e galega”.
Base legal da prórroga e posición europea sobre a concesión
Pontón situou a súa petición no marco da aprobación da Lei Orgánica 3/2026, do 29 de xullo, que transfire a titularidade e competencias da AP-9 á Xunta. Esa norma foi publicada no BOE o 31 de xullo e entrou en vigor o día seguinte. Establece que Estado e Xunta deben elevar á Comisión Mixta de Transferencias unha proposta de acordo para concretar condicións como a supresión de peaxes ou actualización tarifaria.
Pontón lembrou, ademais, que a Comisión Europea emitiu un ditame motivado en xullo de 2025 contra España polo feito de que a prórroga da concesión da AP-9 (junto coa da AP-66) constituíu unha modificación substancial dun contrato sen licitación pública, vulnerando normas comunitarias de contratación.
Detalles clave do ditame europeo
- Pronunciamento da UE: considera que as “ampliacións” concedidas sen concurso público representan vulneracións da normativa comunitaria.
- Concesión implicada: aquela outorgada polo Goberno de José María Aznar, caracterizada por estender a explotación ata o ano 2048.
Ofensiva institucional do BNG en Pontevedra pola transparencia e fin das peaxes
Pontón anunciou que o BNG emprenderá unha batería de iniciativas na provincia de Pontevedra relacionadas coa AP-9. As liñas de acción comprenden tanto propostas parlamentarias como mocións nos concellos atravesados pola autoestrada.
- No Parlamento galego: volveranse presentar iniciativas para esixir a revisión de oficio e a anulación da prórroga da concesión.
- Concello de Pontevedra: coa participación de representantes locais, reclamouse públicamente que o PP dea respaldo a estas medidas e non siga defendendo os intereses de Audasa —a concesionaria— en detrimento dos usuarios.
- A censura ao PP: Pontón acusou ao partido de favorer a continuación dos peaxes ata 2048 e de defender intereses privados fronte aos intereses xerais de Galicia.
Pontón tamén comparou o proceso en Galicia cun procedemento similar iniciado polo Principado de Asturias, onde esíxese ao Ministerio de Transportes unha revisión de concesións de autopistas —mecanismo que, ao seu xuízo, podería servir de exemplo para Galicia.
Reacción do goberno autonómico
Até o momento, aínda non se ten rexistrado unha resposta pública de Alfonso Rueda no día de hoxe —11 de setembro de 2026— en relación coa solicitude concreta de Pontón. As comunicacións precedentes da Xunta limitábanse a solicitar ao Estado que lle facilitase a resposta que enviou ás institucións europeas no ditame motivado, así como a defender que o traspaso da AP-9 debe estar acompañado de recursos económicos suficientes.
Este artigo basease en información de fontes públicas dispoñibles ao momento da súa publicación.