30 de setembro de 2026, A Coruña
Hoxe a asociación cultural O Mural volveu alertar da gravísima situación dos murais de Urbano Lugrís situados no baixo do edificio da rúa Olmos, 25-27, en A Coruña. Segundo o colectivo, as doce pezas que constitúen o único conxunto muralístico conservado en totalidade do autor na cidade afrontan outro inverno sen estar protexidas, nun edificio afectado por goteras e filtracións, e mentres tanto non se executaron as medidas necesarias. A demanda alcanza á Xunta de Galicia, ao Concello da Coruña e á Deputación, aos que O Mural pide reunións urxentes para abordar a protección das pinturas.
Sobrecarga de efectos meteorolóxicos agrava o deterioro constatado hoxe
Coincidindo coa chegada das primeiras borrascas do outono, O Mural denuncia que a fachada do edificio no que se atopa o conxunto muralístico presenta filtracións de auga e goteras sen solución. A entidade asegura que non hai datos de actuacións específicas sobre os murais, a pesar de que se detecta actividade no interior, como introdución de paneis de pladur, sen que exista cartel de licenza visible.
- Degradación visible: fotografíase actividade interior sen sinais de protección estética ou estructural dos frescos.
- Condicións climatolóxicas: fortes ventos, choivas e temporais que se espera que sucedan ao longo do inverno agravan filtracións xa existentes.
- Editado por O Mural: un cidadán fotografou o interior onde se están colocando elementos sen cartel de obra; a obra non aparenta destinada á protección do mural. Rodrigo Osorio, portavoz, afirma isto hoxe.
A situación administrativa: licenza pendente e requisitos non cumpridos
En xullo de 2026, a comisión do PEPRI aprobou unha licenza para levar a cabo actuacións destinadas a preservar os murais de Lugrís, incluíndo o encapsulamento da planta baixa do edificio. Esta aprobación está condicionada a que o propietario, unha inmobiliaria en concurso de acreedores, realize pequenas modificacións no proxecto. A continuación, a Dirección Xeral de Patrimonio debe confirmar dita licenza. Até hoxe, O Mural non coñece se esas modificacións se presentaron nin hai confirmación oficial de Patrimonio de que se emita a autorización final.
- Entidade propietaria: inmobiliaria en concurso de acreedores.
- Licenza do PEPRI: aprobada en xullo de 2026 pero condicionada a ajustes técnicos no proxecto.
- Revisión técnica: Patrimonio debe emitir confirmación; O Mural indica que non hai constancia pública desta confirmación á data de hoxe.
Reivindicación institucional e patrimonial reiterada dende 2021
A entidade cultural O Mural leva denunciando dende 2021 o mal estado das pinturas, especialmente tras sucesivos temporais. Os murais foron declarados Ben de Interese Cultural (BIC) en outubro de 2025 pola Xunta, que tamén os adquiriu na primavera de 2024 por 36.000 euros. Non obstante, a adquisición non foi seguida de actuacións contundentes que garanticen a súa conservación.
- Foi declarado BIC: outubro de 2025.
- Comprado pola Xunta: primavera de 2024 por 36.000 euros.
- Deterioro continuado: O Mural afirma que os frescos están máis degradados hoxe do que cando se denunciou formalmente por primeira vez, fai cinco anos atrás.
O Mural reclama que o edificio pase á titularidade pública para unha xestión integral do conxunto: tanto do inmoble como das obras murais. A asociación insiste en que as administracións asumen responsabilidades compartidas: Patrimonio debe emitir a licenza confirmatoria, o Concello dirixir os permisos correspondentes e a Xunta garantir os recursos técnicos e legais. Mentres isto non acontece, os murais quedarán á mercede das condicións adversas do inverno, sen cápsula protectora nin obras visuais que frenen o avance irreversible do deterioro.
Este artigo se basa en información de fontes públicas disponible al momento de su publicación.