O misterio do cadáver encadeado no porto de Ribeira: a Policía investiga se foi asasinato ou suicidio
O teléfono móbil da vítima, unha cámara de seguridade do porto e a autopsia constitúen os tres elementos fundamentais para esclarecer un caso que mantén en albas á comarca do Barbanza
A localidade coruñesa de Ribeira espertou este martes coa consternación dun achado que dificilmente se esquecerá. Un cadáver apareceu encadeado e semisomerxido nas augas do porto, entre a escaleira do peirao e a proa do pesqueiro Os tres de sempre, unha embarcación que actualmente se atopa á venda. A vítima foi identificada como Amador Mos Orellán, de 43 anos, natural de Ribeira e residente na parroquia de Xuño, pertencente ao municipio de Porto do Son. O corpo presentaba unha cadea metálica pechada cun cadeado arredor da man dereita e atópabase amarrado á escaleira do peirao, concretamente á altura dos departamentos de usuarios, unha zona onde se viñeron denunciando situacións de ocupación ilegal nos corredores.
Un achado estremecedor ao amencer
Foi arredor das 07:00 horas cando unha persoa que transitaba pola dársena advertiu a presenza do corpo, coincidindo coa marea baixa, o que facilitou a súa visibilidade. A alerta foi dada conxuntamente por este transeúnte e por unha persoa que adoita pernoctar no barco Os tres de sempre. A escena, dun dramatismo inusual, provocou a rápida mobilización dun amplo dispositivo de emerxencias.
Ata o lugar desprazáronse efectivos da Policía Nacional, que asumiu a dirección da investigación, así como axentes da Garda Civil, Policía Científica, Policía Local, Policía Portuaria, Salvamento Marítimo e Bombeiros de Ribeira. Estes últimos, a bordo da lancha neumática LS-Hermes de Cruz Vermella, tiveron que empregar unha cizalla para cortar a cadea e liberar o corpo, xa que o cadeado que a pechaba impedía calquera outra manobra. Unha vez rescatado, o cadáver foi trasladado ata unha rampla do peirao, onde permaneceu custodiado polos axentes despregados na zona.
A comitiva xudicial, encabezada pola xuíza do Xulgado de Primeira Instancia e Instrución número 3 de Ribeira, procedeu ao levantamento do cadáver arredor das 10:45 horas, momento no que os restos mortais foron conducidos ao Instituto de Medicina Legal de Galicia (Imelga) en Santiago de Compostela para a realización da autopsia. Posteriormente, o corpo foi trasladado ao Tanatorio do Barbanza, en Xarás, onde agarda os resultados das probas forenses.
Unha vítima cunha situación persoal delicada
Amador Mos Orellán, o home falecido, era ben coñecido na zona, aínda que levaba un tempo residindo fóra do municipio. De feito, a noticia da súa morte foi recibida con especial consternación e sorpresa no departamento de Servizos Sociais de Porto do Son, onde recibía asistencia integral debido á delicada situación de saúde que atravesaba. Esta circunstancia engade unha capa de complexidade ao caso, pois podería apuntar tanto a unha situación de vulnerabilidade extrema como a un posible contexto de desesperación.
O delegado do Goberno en Galicia, Pedro Blanco, compareceu ante os medios para ofrecer as primeiras valoracións oficiais. As súas declaracións foron contundentes: «Non é unha morte natural», afirmou, e engadiu que os indicios apuntan cara a un suceso violento, aínda que pediu prudencia e tempo para que a Policía e a autopsia determinen as causas exactas e a identificación plena da vítima. «Imos deixar traballar á policía e, polo tanto, nas próximas horas poderemos darlles máis información ao respecto», sinalou. Desde a Delegación do Goberno mantense a premisa de que «non se descarta ningunha hipótese», abrindo o abano desde unha morte violenta con participación de terceiros ata un suicidio, e mesmo se contempla a posibilidade dun axuste de contas.
Os tres elementos chave da investigación
Para pescudar se se tratou dun crime ou dun acto voluntario, os investigadores centran os seus esforzos en tres elementos fundamentais:
1. O teléfono móbil e as chaves do cadeado
A vítima portaba consigo a súa documentación e o seu teléfono móbil, que foron atopados nos seus petos. Os axentes analizarán minuciosamente o dispositivo en busca dos últimos movementos, chamadas, mensaxes ou calquera outra información que poida axudar a reconstruír as súas últimas horas e o seu estado anímico. Pero hai un dato aínda máis revelador: no interior dunha bolsa que levaba no peto do chaleco atopáronse dúas chaves do cadeado que pechaba a cadea. Este achado introduce unha variable determinante, pois a presenza das chaves en poder da vítima podería suxerir que foi ela mesma quen se encadeou, reforzando a hipótese do suicidio, aínda que os investigadores non descartan outras interpretacións.
2. As cámaras de seguridade do porto
A zona portuaria de Ribeira conta con varios dispositivos de videovixilancia, pero a súa operatividade é, cando menos, deficiente. As cámaras instaladas na fachada da sede de Portos de Galicia, situada a escasos metros do lugar do achado, levan aproximadamente quince anos fóra de servizo, unha situación que foi denunciada en numerosas ocasións sen que se adoptase unha solución definitiva. Esta falta de mantemento deixa un punto cego xusto na zona onde apareceu o corpo.
Con todo, existe unha cámara que si podería resultar determinante. Está instalada no outro extremo da dársena, no peirao comercial, e apunta directamente cara á zona do suceso. Ademais, conta cun potente zoom que podería ter captado imaxes relevantes. A Policía Nacional xa requiriu as gravacións deste dispositivo. A principal incógnita reside en saber se, coa escuridade da madrugada e a falta de iluminación na zona, as imaxes teñen a calidade suficiente para identificar persoas ou movementos. Cabe lembrar que, en febreiro do ano pasado, produciuse nese mesmo lugar o afundimento do pesqueiro Illas Cíes en circunstancias estrañas, e naquela ocasión as imaxes da mesma cámara non achegaron información concluínte.
3. A autopsia
O informe forense será, sen dúbida, a peza central do crebacabezas. A autopsia non só determinará a causa exacta da morte (afogamento, traumatismo ou calquera outra etioloxía), senón tamén detalles cruciais como o momento aproximado do falecemento, o tempo que o corpo permaneceu na auga ou a posible existencia de signos de violencia externos. Un dato relevante achegado polas primeiras dilixencias é que, aparentemente, o cadáver non presentaba signos evidentes de violencia, o que non descarta ningunha hipótese pero si orienta as pescudas. Os resultados da autopsia poderían ser concluíntes para determinar se a morte se produciu antes ou despois de que a vítima fose encadeada.
Un porto con sombras e antecedentes
O escenario do suceso non é alleo á controversia. A zona dos departamentos de usuarios do porto de Ribeira foi obxecto de reiteradas denuncias pola presenza de persoas que pernoctan nos corredores, nunha situación de ocupación irregular que xera inseguridade e malestar entre os usuarios lexítimos das instalacións. Esta realidade social engade un contexto de marxinación e vulnerabilidade que podería ser relevante para a investigación.
Ademais, a historia recente do porto de Ribeira garda un episodio que inevitablemente volve á memoria dos veciños: o afundimento do pesqueiro Illas Cíes en febreiro de 2025, un suceso que tamén estivo rodeado de incógnitas e que, como se mencionou, non puido ser esclarecido coas imaxes da cámara de seguridade entón dispoñible. A coincidencia do lugar e a reiteración de problemas coa videovixilancia suscitan interrogantes sobre a seguridade dunha infraestrutura portuaria que, a pesar da súa importancia estratéxica para a comarca, parece carecer dos medios técnicos axeitados para previr ou esclarecer este tipo de sucesos.
Unha comunidade consternada e a expectación mediática
A noticia causou unha fonda conmoción en Ribeira e en toda a comarca do Barbanza. A alcaldesa da localidade, María Sampedro, e o patrón maior, José Antonio Pérez, achegáronse ata o lugar do achado para interesarse polo sucedido e mostraron a súa sorpresa ante un feito tan pouco habitual. Ambos confirmaron que a vítima era coñecida na zona, aínda que levaba tempo afastado do municipio.
Ao longo da mañá, numerosos veciños congregáronse nas inmediacións do peirao, atraídos polo despregue policial e pola natureza insólita do suceso. A expectación mediática foi igualmente notable, con medios de comunicación locais e nacionais desprazando equipos ata a capital barbanzana para cubrir un caso que, polas súas características, transcendeu rapidamente o ámbito puramente local.
Hipóteses abertas e moitas preguntas sen resposta
Mentres a Policía Nacional continúa coas pescudas e a autopsia segue o seu curso, as incógnitas acumúlanse. Quen pechou o cadeado? Púidoo facer a propia vítima? Se foi un suicidio, que nivel de desesperación ou trastorno pode levar a unha persoa a planificar unha morte tan elaborada e cruenta? Se foi un crime, que motivacións hai detrás? As chaves atopadas no peto da vítima complican a hipótese dunha morte violenta, pero non a descartan por completo, pois poderían ter sido colocadas alí por un terceiro para simular un suicidio.
O caso do cadáver encadeado do porto de Ribeira está chamado a ser un dos sucesos máis enigmáticos e mediáticos dos últimos tempos en Galicia. A combinación dun escenario portuario, unha vítima vulnerable, unhas cámaras de seguridade inoperativas, unhas chaves misteriosas e unha cadea con cadeado configuran un crebacabezas que a Policía e a xustiza deberán resolver. A comarca do Barbanza contén o alento á espera de respostas que, de momento, seguen mergulladas na mesma escuridade que envolvía o peirao na madrugada do martes.